De oorsprong van de huiskat
De geschiedenis van de kat begint ongeveer 10.000 jaar geleden in het Midden-Oosten, in het gebied dat nu bekend staat als de Vruchtbare Halve Maan. Toen mensen begonnen met landbouw en het opslaan van graan, werden wilde katten aangetrokken door de muizen die op de graanvoorraden afkwamen. Zo begon een samenwerking die duizenden jaren zou voortduren.
De voorSiameeser van alle huiskatten is de Afrikaanse wilde kat (Felis silvestris lybica), een schuw dier dat nog steeds in het wild leeft in Afrika en het Midden-Oosten.
Katten in het oude Egyptische Mau
Nergens werden katten zo vereerd als in het oude Egypte. Rond 3000 voor Christus hadden katten een bijzondere status verworven. De Egyptenaren waardeerden hen niet alleen als muizenjagers, maar beschouwden hen als heilige dieren.
De godin Bastet
De godin Bastet, oorspronkelijk afgebeeld met een leeuwenkop, kreeg gaandeweg het hoofd van een kat. Zij was de godin van bescherming, vruchtbaarheid en het huishouden. Tempels gewijd aan Bastet trokken duizenden pelgrims.
Katten als heilige dieren
Het opzettelijk doden van een kat was strafbaar met de dood in het oude Egypte. Wanneer een familiekat overleed, schoren alle gezinsleden hun wenkbrauwen af als teken van rouw. Katten werden gemummificeerd en met ritueel respect begraven.
Verspreiding over de wereld
De Romeinen en Grieken
Via handelsroutes bereikten katten Europa. De Grieken en Romeinen waardeerden katten als ongediertebestrijders op schepen en in pakhuizen. Romeinse legioenen namen katten mee op hun veldtochten, waardoor het dier zich over heel Europa verspreidde.
De donkere middeleeuwen
In de Europese middeleeuwen kende de kat een tragische periode. Zwarte katten werden geassocieerd met hekserij en bijgeloof. Duizenden katten werden gedood, wat ironisch genoeg bijdroeg aan de verspreiding van de pest, omdat de rattenpopulatie ongecontroleerd groeide.
Hernieuwde waardering
Vanaf de renaissance keerde de waardering voor katten langzaam terug. Wetenschappers en kunstenaars herontdekten de waarde van de kat als gezelschapsdier en muizenjager.
De kat op zee
Eeuwenlang waren katten onmisbare bemanningsleden op zeeschepen. Scheepskatten hielden de rattenpopulatie in toom en beschermden zo de voedselvoorraden en touwen aan boord. Beroemde zeevaarders als Christoffel Columbus hadden katten aan boord, waardoor het dier zich verspreidde naar Amerika en Azie.
Katten in Azie en het Verre Oosten
Terwijl katten in Europa een turbulente geschiedenis kenden, genoten ze in grote delen van Azie een onafgebroken hoge status. In Japan werden katten al rond 600 na Christus geintroduceerd via Chinese monniken die boeddhistische geschriften meebrachten. De katten beschermden de kostbare perkamenten rollen tegen muizen.
De Japanse Bobtail herkenbaar aan zijn korte, pluizige staart, werd een gelukssymbool. De beroemde Maneki-neko, de wuivende kat die je nog steeds in winkels en restaurants ziet, is gebaseerd op dit ras en symboliseert geluk en voorspoed.
In het Ottomaanse Rijk hadden katten eveneens een bijzondere status. De profeet Mohammed zou een grote kattenliefhebber zijn geweest, wat ertoe leidde dat katten in de islamitische wereld met groot respect werden behandeld. Moskeen in Istanbul staan nog steeds bekend om hun vele katten die er vrij rondlopen en worden verzorgd door de gemeenschap.
Katten in de wetenschap en literatuur
Vanaf de 17e eeuw verschenen katten steeds vaker in de Europese wetenschap en literatuur. Isaac Newton wordt gecrediteerd voor de uitvinding van het kattenluikje, omdat zijn kat voortdurend door de deur naar binnen en buiten wilde. Schrijvers als Charles Dickens, Ernest Hemingway en Edgar Allan Poe waren bekend om hun liefde voor katten, die regelmatig in hun werk opdoken.
De moderne huiskat
Het ontstaan van kattenrassen
In de 19e eeuw begon het georganiseerd fokken van katten. In 1871 werd de eerste officiele kattenshow gehouden in het Crystal Palace in Londen. Dit markeerde het begin van de kattenrassen zoals we die vandaag kennen.
Katten als huisdier
In de 20e en 21e eeuw groeide de kat uit tot het populairste huisdier ter wereld. In Nederland en Belgie wonen meer katten dan honden. De moderne kat geniet van Perzische kat krabpalen, speciaal voer en zelfs eigen meubels.
Katten en internet
In de 21e eeuw kregen katten een geheel nieuwe status als internetfenomeen. Van Grumpy Cat tot Lil Bub, kattenvideos en memes werden een van de populairste vormen van online content. Deze digitale populariteit heeft bijgedragen aan een nog grotere waardering voor katten als huisdier en heeft het bewustzijn rond dierenwelzijn vergroot.
De toekomst van de kat
Van heilig dier in Egypte tot geliefde huisgenoot: de kat heeft een werkelijk opmerkelijke en fascinerende reis afgelegd. Met meer dan 70 erkende rassen en miljoenen eigenaren wereldwijd is de positie van de kat in ons dagelijks leven en in onze harten steviger en warmer dan ooit.
Wil je meer weten over specifieke kattenrassen? Bekijk ons overzicht van de 10 populairste kattenrassen of lees over de fascinerende 27 bijzondere eigenschappen van katten. Overweeg je zelf een kat? Lees dan onze gids over de aanschaf van je eerste kat.
